آموزش تست سرعت سایت با PageSpeed Insights
در دنیای امروز، سرعت سایت دیگر یک گزینه اختیاری نیست؛ بلکه یکی از عوامل حیاتی در تجربه کاربری (UX) و سئو سایت محسوب میشود. سایتهایی که کند بارگذاری میشوند، بازدیدکنندگان را از دست میدهند و در نتایج جستجو رتبه پایینتری خواهند داشت.
خوشبختانه، گوگل ابزار رایگانی به نام PageSpeed Insights ارائه داده که به شما کمک میکند سرعت سایت خود را بررسی و مشکلات آن را شناسایی کنید. این ابزار نه تنها نمرهای از سرعت سایت میدهد، بلکه راهکارهای عملی و قابل اجرا برای بهبود عملکرد سایت ارائه میکند.
هدف این مقاله، آموزش گامبهگام تست سرعت سایت با PageSpeed Insights است؛ از وارد کردن آدرس سایت، تحلیل گزارشها، تا رفع مشکلات رایج و افزایش سرعت سایت. همچنین برای بهینه کردن سرعت سایت خود میتوانید از خدمات سئو در اصفهان استفاده کنید.
آنچه در این مقاله میخوانید ...
PageSpeed Insights چیست؟
PageSpeed Insights یک ابزار رایگان از گوگل است که برای بررسی سرعت و عملکرد صفحات وب طراحی شده است. با استفاده از این ابزار، شما میتوانید وضعیت سایت خود را هم از دید کاربران واقعی و هم از دید رباتهای گوگل بسنجید و نقاط ضعف و قوت آن را شناسایی کنید. این ابزار به شما کمک میکند بفهمید کدام بخشهای سایت باعث کندی بارگذاری میشوند و چه اقداماتی برای بهبود تجربه کاربری لازم است.
نسخه موبایل و دسکتاپ
ابزار PageSpeed Insights دو نوع تست ارائه میدهد: Mobile و Desktop. نسخه موبایل سرعت سایت را روی گوشیها و تبلتها بررسی میکند، در حالی که نسخه دسکتاپ وضعیت سایت روی رایانههای شخصی را نشان میدهد. این تفاوت اهمیت زیادی دارد، زیرا کاربران موبایل معمولاً اتصال اینترنت کندتری دارند و تجربه آنها از سرعت سایت حساستر است.
شاخصهای Core Web Vitals
یکی از ویژگیهای کلیدی PageSpeed Insights، استفاده از شاخصهای Core Web Vitals است. این شاخصها شامل موارد زیر هستند:
- FCP یا First Contentful Paint: زمان ظاهر شدن اولین محتوای صفحه
- LCP یا Largest Contentful Paint: مدت زمان بارگذاری بزرگترین محتوای قابل مشاهده
- CLS یا Cumulative Layout Shift: میزان جابهجایی ناخواسته عناصر صفحه
- FID یا First Input Delay: سرعت پاسخ سایت به اولین تعامل کاربر
این شاخصها برای گوگل معیار اصلی تجربه کاربری و رتبهبندی صفحات محسوب میشوند و هرچه بهینهتر باشند، کاربران تجربه روانتری خواهند داشت. برای آشنایی بیشتر با این معیارها و بهبود آنها مقاله Core Web Vitals چیست را مطالعه کنید.
دادههای آزمایشگاهی و واقعی
PageSpeed Insights از دو نوع داده استفاده میکند: داده آزمایشگاهی (Lab Data) و داده واقعی کاربران (Field Data). داده آزمایشگاهی بارگذاری سایت را در یک محیط کنترل شده شبیهسازی میکند و داده واقعی کاربران، تجربه بازدیدکنندگان واقعی سایت شما در ۲۸ روز گذشته را نشان میدهد. ترکیب این دو نوع داده به شما کمک میکند تصویر کاملی از عملکرد سایت خود داشته باشید و مشکلاتی که واقعاً روی کاربران تأثیر میگذارند را شناسایی کنید.
آموزش گامبهگام تست سرعت سایت با PageSpeed Insights
برای شروع، ابتدا وارد وبسایت رسمی PageSpeed Insights به آدرس https://pagespeed.web.dev شوید. پس از ورود، یک کادر ساده میبینید که از شما میخواهد آدرس سایت یا صفحهای که میخواهید تست کنید را وارد کنید. پس از وارد کردن URL، روی دکمه Analyze کلیک کنید تا ابزار شروع به تحلیل سرعت و عملکرد سایت شما کند. این فرآیند معمولاً چند ثانیه طول میکشد و پس از آن گزارشی کامل به شما نمایش داده میشود.
گزارش PageSpeed Insights به دو بخش اصلی تقسیم میشود: Mobile و Desktop. توصیه میکنیم همیشه ابتدا نسخه موبایل را بررسی کنید، چون کاربران موبایل معمولاً تجربه کندتری دارند و بهبود آن بیشترین تأثیر را روی تجربه کاربری و سئو دارد.
بخش Core Web Vitals
پس از تحلیل، اولین بخشی که مشاهده میکنید، مربوط به Core Web Vitals است. این بخش شاخصهای اصلی تجربه کاربری را نشان میدهد: FCP، LCP، CLS و FID. کنار هر شاخص یک نمره و رنگ نمایش داده میشود:
- سبز: عملکرد عالی
- زرد: نیاز به بهبود
- قرمز: عملکرد ضعیف و نیاز فوری به اصلاح
برای مثال، اگر LCP صفحه شما بالای ۲.۵ ثانیه باشد، نشان میدهد بزرگترین محتوای صفحه دیر بارگذاری میشود و کاربران ممکن است تجربه نامطلوبی داشته باشند.روی هر شاخص کلیک کنید تا توضیح دقیقتر و راهکارهای پیشنهادی گوگل برای بهبود آن نمایش داده شود.
بخش Performance
بخش بعدی Performance است که نمره کلی عملکرد صفحه را از ۰ تا ۱۰۰ نشان میدهد. این نمره بر اساس دادههای آزمایشگاهی و شبیهسازی بارگذاری سایت محاسبه میشود و ترکیبی از شاخصهای Core Web Vitals و چند معیار دیگر مانند Time to Interactive، Total Blocking Time و Speed Index است. اگر نمره شما زیر ۵۰ باشد، یعنی سرعت سایت ضعیف است و نیاز به بهبود جدی دارد. نمره بین ۵۰ تا ۸۹ قابل قبول ولی نیازمند بهبود است و نمره بالای ۹۰ نشان میدهد سایت شما عملکرد عالی دارد.
بخش Insights
در بخش Insights ابزار فرصتهای بهبود سرعت سایت را شناسایی میکند و راهکارهای عملی ارائه میدهد. این قسمت به شما کمک میکند تا بدانید چه اقداماتی میتواند باعث کاهش زمان بارگذاری صفحه شود و تجربه کاربر روانتر گردد.
بخش Diagnostics
بخش Diagnostics شامل اطلاعات تخصصی و جزئیتری است که ممکن است مستقیماً روی نمره کلی Performance تأثیر نگذارد، اما تأثیر قابل توجهی بر تجربه واقعی کاربران دارد. این دادهها شامل شناسایی فایلهای CSS و JavaScript بلااستفاده، بررسی انیمیشنها و المانهای سنگین، اندازه DOM و اجتناب از مشکلاتی مانند Reflow و Forced Reflow و همچنین تحلیل کتابخانهها و Third-party میشود. استفاده از این اطلاعات به شما امکان میدهد اصلاحات دقیق و مؤثری روی سایت انجام دهید و عملکرد واقعی کاربران را بهبود بخشید.
بخش Passed Audits
در نهایت، بخش Passed Audits اقداماتی را نشان میدهد که سایت شما به درستی انجام داده است و نقاط قوت عملکردی سایت را مشخص میکند. این بخش شامل مواردی مانند بررسی دسترسیپذیری، استانداردهای امنیتی و وب و قابلیت ایندکس شدن توسط موتورهای جستجو است و کمک میکند تا تمرکز خود را روی بخشهایی بگذارید که هنوز نیازمند بهبود هستند.
شاخصهای سرعت و نحوه بهبود آنها
ابزار PageSpeed Insights چند شاخص اصلی دارد که عملکرد سایت را در سرعت و تجربه کاربری اندازهگیری میکنند:
First Contentful Paint (FCP)
FCP مدت زمانی را نشان میدهد که طول میکشد تا اولین المان قابل مشاهده روی صفحه بارگذاری شود. هرچه این زمان کمتر باشد، کاربر سریعتر متوجه بارگذاری سایت میشود و تجربه اولیه بهتری خواهد داشت.
Largest Contentful Paint (LCP)
LCP زمان بارگذاری بزرگترین المان در صفحه، مانند تصویر یا بلوک متنی اصلی، را اندازهگیری میکند. LCP بالا یعنی کاربران مدت زیادی برای دیدن محتوای اصلی منتظر میمانند.
Time to Interactive (TTI)
TTI نشان میدهد که چه زمانی صفحه آماده تعامل کامل با کاربر است. اگر TTI طولانی باشد، کاربران ممکن است روی المانها کلیک کنند اما پاسخ نگیرد.
Total Blocking Time (TBT)
TBT مقدار زمانی است که اسکریپتها باعث میشوند تعامل کاربر با صفحه مسدود شود. کاهش TBT باعث میشود صفحه سریعتر پاسخ دهد و کاربر احساس روان بودن سایت را داشته باشد.
Speed Index(SI)
Speed Index نشان میدهد که محتوا با چه سرعتی برای کاربر قابل مشاهده میشود. پایین بودن این شاخص یعنی محتوای صفحه به آرامی ظاهر میشود.
Cumulative Layout Shift (CLS)
CLS میزان تغییرات ناگهانی چیدمان صفحات را نشان میدهد. اگر CLS بالا باشد، کاربر هنگام اسکرول کردن صفحه با پرش و تغییرات ناگهانی المانها مواجه میشود.
رفع مشکلات رایج با راهنمای عملی
در اغلب سایتها، پس از تحلیل با PageSpeed Insights، برخی مشکلات رایج باعث کاهش سرعت و تجربه کاربری میشوند. در ادامه مهمترین این مشکلات و روشهای عملی رفع آنها توضیح داده شده است.
تصاویر و ویدئوها
یکی از رایجترین مشکلات، تصاویر و ویدئوهای حجیم هستند که باعث افزایش LCP و FCP میشوند. تصاویر بزرگ یا فرمتهای قدیمی مانند PNG یا JPG حجیم باعث کند شدن سایت میشوند.
راهکار عملی شامل استفاده از ابزارهای آنلاین برای کاهش حجم تصاویر، استفاده از افزونههایی مانند WP Smush یا Imagify در وردپرس و تبدیل تصاویر به فرمتهای مدرن مثل WebP است. همچنین، با فعال کردن Lazy Loading، تصاویر و ویدئوها فقط زمانی بارگذاری میشوند که کاربر به آنها برسد، که مصرف پهنای باند و زمان بارگذاری را کاهش میدهد.
CSS وJavaScript
فایلهای CSS و JavaScript حجیم یا دارای کدهای بلااستفاده باعث افزایش Total Blocking Time و TTI میشوند. برای رفع مشکل، میتوان از افزونههایی مثل Autoptimize یا HTML Minify استفاده کرد تا فایلها به صورت خودکار کوچکسازی شوند. همچنین اجرای اسکریپتها با Defer یا Async باعث میشود جاوا اسکریپت مسدودکننده بارگذاری صفحه نباشد و صفحه سریعتر برای کاربر تعاملی شود.
کش مرورگر و CDN
هر بار که کاربر وارد سایت میشود، مرورگر باید فایلهای CSS، JS و تصاویر را دوباره بارگذاری کند، مگر اینکه کش مرورگر فعال باشد. فعال کردن کش باعث میشود مرورگر نسخه محلی فایلها را ذخیره کند و در بازدیدهای بعدی سایت سریعتر لود شود. راهکار شامل استفاده از افزونههایی مثل WP Rocket یا W3 Total Cache در وردپرس است. همچنین استفاده از CDN باعث میشود محتوای سایت از نزدیکترین سرور به کاربر بارگذاری شود و سرعت جهانی سایت افزایش یابد.
بارگذاری محتوای مهم بالا
المانهای بالای صفحه یا محتوای اولیه که کاربر بدون اسکرول دیدن آنها را شروع میکند، باید سریع بارگذاری شوند. اگر تصاویر، اسکریپت یا تبلیغات این بخش سنگین باشند، FCP و LCP افزایش مییابند. راهکار عملی شامل بارگذاری اولیه محتوای اصلی و تأخیر در بارگذاری المانهای پایین صفحه، مثل استفاده از Lazy Loading برای تصاویر پایین صفحه یا اسکریپتهای غیرضروری است.
افزایش سرعت سرور
سرعت پاسخ سرور یکی از عوامل مهم در کاهش TTI و LCP است. اگر سرور کند باشد، حتی بهینهسازی محتوای سایت تأثیر زیادی ندارد. راهکار شامل انتخاب هاست با کیفیت، بررسی زمان پاسخ سرور (TTFB) و در صورت نیاز استفاده از سرورهای اختصاصی یا VPS است. همچنین بهروزرسانی نرمافزارهای سرور و فعالسازی کش سرور (مثل OPcache) باعث بهبود سرعت میشود.
نکات پیشرفته و مانیتورینگ سرعت سایت
برای سایتهایی که میخواهند سرعت و تجربه کاربری را به سطح حرفهای برسانند، تنها رفع مشکلات رایج کافی نیست. در این بخش، نکات پیشرفته و روشهای مانیتورینگ سایت توضیح داده شده است.
AMP و فشردهسازی Gzip / Brotli
AMP (Accelerated Mobile Pages) نسخه سبک صفحات برای موبایل است که با حذف عناصر سنگین و بهینهسازی HTML، CSS و جاوا اسکریپت، سرعت بارگذاری را به شکل چشمگیری افزایش میدهد. نصب افزونه AMP for WP در وردپرس باعث میشود صفحات موبایل سریعتر لود شوند و نمره Mobile PageSpeed بالا برود. همچنین فعال کردن فشردهسازی Gzip یا Brotli روی سرور باعث کاهش حجم فایلهای HTML، CSS و JS میشود. این کار باعث میشود مرورگر کاربر دادههای کمتری دریافت کند و سرعت بارگذاری صفحات بالاتر رود.
کاهش درخواستهای HTTP و ترکیب فایلها
هر فایل CSS، JS یا تصویر یک درخواست HTTP ایجاد میکند. تعداد زیاد این درخواستها باعث کندی سایت و افزایش TTI میشود. راهکار عملی شامل ترکیب فایلهای CSS و JS، حذف فایلهای اضافی و کاهش اسکریپتهای غیرضروری است. همچنین استفاده از Inline CSS برای بخشهای حیاتی بالای صفحه میتواند سرعت بارگذاری اولیه را بهبود دهد.
استفاده همزمان از چند ابزار برای تحلیل دقیقتر
برای مانیتورینگ کامل سرعت سایت، بهتر است از چند ابزار همزمان استفاده کنید. علاوه بر PageSpeed Insights، ابزارهایی مانند GTmetrix، WebPageTest و Lighthouse میتوانند معیارهای مختلفی مثل TTFB، Speed Index و Total Blocking Time را نشان دهند. تحلیل همزمان دادههای چند ابزار، تصویر دقیقتر و جامعتری از نقاط ضعف و قوت سایت ارائه میدهد و به شما امکان میدهد برنامه بهینهسازی حرفهایتر تدوین کنید.
جمعبندی
بهینهسازی سرعت سایت شامل شناسایی شاخصهای کلیدی مثل FCP، LCP، CLS و FID و تحلیل آنها در PageSpeed Insights است. رفع مشکلات رایج مانند تصاویر حجیم، فایلهای CSS و JS بزرگ، کش مرورگر و ریدایرکتها، تاثیر مستقیم روی تجربه کاربری و سرعت بارگذاری دارد. نکات پیشرفته شامل AMP، فشردهسازی Gzip/Brotli و کاهش درخواستهای HTTP میشوند. اجرای منظم این روشها باعث عملکرد بهتر سایت و تجربه روانتر برای کاربران میشود. در نهایت، سرعت سایت نتیجه هماهنگی بین محتوای بهینه، منابع فنی و مانیتورینگ مداوم است.
مونا داوری
سلام! من مونا داوری هستم، عاشق تولید محتوا و دنیای سئو. هدفم اینه که با کلمات، تجربهای مفید و جذاب برای شما بسازم و به سایتها کمک کنم دیده بشن.